Dinamik Kompaksiyon nedir, nerelerde uygulanır?

Sektörel

Dinamik Kompaksiyon, suya doygun olmayan zeminlerin veya kontrolsüz dolguların özelliklerini iyileştirmek ve oturmalarını azaltmak suretiyle zeminin iyileştirilmesi amacıyla uygulanır.

Dinamik Kompaksiyon nedir?

Zemin Islahı teknolojilerinin ve uygulamalarının geliştirilmesi çalışmaları son çeyrek asırdır hızlanarak sürmektedir. Zemin Islah yöntemleri arasında yer alan Dinamik Kompaksiyon Yöntemi, suya doygun olmayan zeminlerin veya kontrolsüz dolguların;

  • mühendislik ve mekanik özelliklerini yüksek derinliklerde iyileştirmek
  • ve toplam ve farklı oturmalarını azaltmak amacı ile uygulanmaktadır.
Dinamik Kompaksiyon nedir? videom Mithat GÜNEYö PMP YouTube Kanalımda

Dinamik Kompaksiyon, iyileştirme yapılacak zeminin SPT değerlerine göre (25 tona kadar) belirlenmiş bir ağırlığın enerjisinin, uygun bir iş makinası yardımı ile zemine iletilmesi işlemidir.

Zemin İyileştirme Yöntemi

Dinamik Sıkıştırma Metodu

Zemin ıslah yöntemlerinden Dinamik Sıkıştırma Yöntemi, ilk olarak Fransa‘da Soletance Freyssinet şirketinin grup şirketi Menard tarafından geliştirilmiştir.

Bu zemin ıslah yönteminin gerektirdiği ana ekipmanlar;

  • uygun ağırlıkta özel dizayn edilmiş bir mobil vinç
  • veya özel aparat takılmış bir iş makınası
  • ve tasarıma uygun değişken ağırlıklardır.

Özel olarak dizayn edilmiş vinç veya iş makinası yardımı ile, proje kriterlerine göre belirlenen ağırlıkların belirli bir yükseklikten serbest düşüş ile veya belli bir basınçla bırakılması suretiyle, bir veya tekrar eden birkaç vuruşla zemine gerekli basınç verilmektedir. Bu işlem, doğal zemin belirli bir derinliğe ulaşıncaya kadar devam ettirilir. Oluşan derin çukurlara formundan ötürü krater adı verilir.

Dinamik Sıkıştırma sonrası Zemin Yüzeyi

Zemin İyileştirme nedir?

Bu çeşit zemin iyileştirme yöntemi ile amaçlanan;

  • bir yandan mevcut gevşek ve yumuşak zeminin boşluk oranının azaltılması,
  • diğer taraftan da zeminin birim hacim ağırlığının artırılmasıdır.

Bu değişim sonuç olarak, zeminin izafi sıkılık değerinin artmasına yol açacaktır. Böylelikle taşıma gücü artacak ve oturması ise azalacak olan zemin iyileştirilmiş olacaktır. Muhtelif zemin iyileştirme yöntemleri sayesinde söz konusu zemin, dizayn kriterlerini sağlayacak düzeye getirilmiş olacaktır.

Dinamik Kompaksiyon Yöntemleri nelerdir?

Verilen enerji seviyesi ve ıslah amacına yönelik olarak Dinamik Kompaksiyon Yöntemleri arasında olan;

  • Ağır Dinamik Kompaksiyon (Heavy Dynamic Compaction HDC),
  • Yüksek Enerji Payandaları (High Energy Pillars – HEP),
  • ve ıslah sonrası yüzey sıkışmasını arttırmak için uygulanan ütüleme (Ironing)

yöntemleri proje gereklerine göre ayrı ayrı veya birlikte uygulanır.

Dinamik Kompaksiyon işleminde kullanılan bir iş makinası

Sahanın Dinamik Kompaksiyon için hazırlığı

Üzerinde uygun iş makinasının çalışabileceği şekilde çalışma platformu hazırlanır. Islah edilecek zemin istenen kota tesviye edildikten sonra ıslah edilecek bölge bayraklar veya metal yada tahta çubuklarla işaretlenir.

Ağırlığın düşürüleceği her bir nokta ölçme grubu tarafından sahaya aplike edilir. Her bir geçişten sonra zemin düzleştirilerek sonraki geçişler için darbe vurulacak noktalar yeniden aplike edilir.

Zemin ıslahı öncesi ve sonrası zemin yüzeyinde Rayleigh dalga hızları ölçülmek suretiyle zemin modül değerindeki artışın gözlenmesinde fayda var.

Zemin Islah Çalışmalarının Kalite Kontrolü

Dinamik Kompaksiyon Yöntemi ile zemin Islah çalışmalarının kalite kontrolü aşağıda kısaca değinilen bir dizi kalite kontrol yöntemi ile tahkik edilmelidir;

  • Zemin ıslahı öncesi ve sonrası sahanın boyutları ve inşa edilecek yapılar dikkate alınarak farklı noktalarda sondaj yapılmak suretiyle gerekli deneyler yapılır.
  • Seçilen alanlarda ıslah kotundan itibaren ıslah edilecek derinliğe kadar zemin deneyleri gerçekleştirilir.
  • Saha içerisinde proje alanı zemin koşulları ile aynı durumda olan bir nokta test bölgesi olarak seçilir.
  • Dinamik kompaksiyon için optimum enerji seçilmelidir. Bu test bölgesinde, optimum sıkışma enerjisinin belirlenmesi ve her bir noktadaki darbe sayısı, düşüm yüksekliği ve uygulanacak düşüm ağırlığının belirlenmesine yönelik kabarma ve penetrasyon deneyleri gerçekleştirilir.
  • Dinamik kompaksiyon için imalata, optimum enerji düzeyi ve düşüm sayısı belirlendikten sonra geçilir.

Derin Dinamik Kompaksiyon avantajları ve kullanım alanları nelerdir?

Çok eski zamanlaran beri kullanılan Derin Dinamik Kompaksiyon metodu, gevşek ve yumuşak zeminlere dinamik gerilme ve titreşim uygulanarak zeminin sıkıştırılması suretiyle taşıma gücünün artırılması bunun yanında da oturmasının azaltılması amacı ile uygulanan bir derin zemin iyileştirme yöntemidir.

Gerekli ağırlık kullanılarak oluşturulan tekrarlı ve sistematik yüksek enerjinin zemine uygulanması ile zemin sıkıştırılır. Oluşturulan bu enerji, kayma ve basınç gerilmelerinin tabakalar arasında yayılmasıyla, zemin daneciklerini daha sıkı bir hale getirir.

Yüksek enerjili sıkıştırma işleminin tamamlanmasının ardından oluşan kraterlerdeki malzemeyi ve üstteki katmanı sıkıştırmak için düşük enerjili düzleştirme “ütüleme” fazı uygulanır.

Derin Dinamik Kompaksiyon metodu ve Dinamik Sıkıştırma yöntemleri, Ortadoğu coğrafyasında ve Körfez ülkelerinde, özellikle Liman, Depo sahaları ve kıyı dolgu alanları teşkili projelerinde sıkça kullanılmaktadır.

İnşaat Mühendisi Mithat GÜNEY, PMP YouTube Kanalım

Dünya genelindeki İnşaat Projeleri ve Şantiye Görüntüleri ile ilgili videoları İnşaat Mühendisi Mithat GÜNEY, PMP YouTube kanalımda yayınlıyorum. Bunun yanında yakında Profesyonel Proje Yönetimi ile ilgili eğitim videolarımı da yayınlamaya başlayacağım.

Gelişmelerden haberdar olmak için Mithat GÜNEY, PMP YouTube kanalıma abone olmayı, videolarımı beğenmeyi ve paylaşımlara yorum yapmayı ihmal etmeyin. Teşekkürler.

Mithat GÜNEY, PMP YouTube Kanalım

Bu yazı, insaport.com internet sayfasında da tarafımdan paylaşılmıştır.

Kaynaklar; http://www.erkegroup.com/tr

http://www.zetas.com.tr/docs/services/214000_TR.pdf

http://geosistem.net/dinamik_kompaksiyon.html

Düzenleyen; İnş. Müh. Mithat GÜNEY, PMP

#mithatgüney / @mithatgny
www.mithatguney.com

Bir cevap yazın