Yap İşlet Devret Modeli (YİD) nedir?

Yap İşlet Devret Modeli, Müteahhit firmanın bir kamu projesini hayata geçirmesi, belli bir süre işletmek suretiyle bedelini tahsil etmesi ve daha sonra bu ürünü devlete devretmesi yöntemidir. 

Yap İşlet Devret (YİD) Modeli nedir?

Yap İşlet Devret Modeli (YİD) nedir?

Yap İşlet Devret Modeli, Kamu Projesini Müteahhit firmanın

  • kendi finansal imkanları ile hayata geçirmesi,
  • elde edeceği kar dahil olmak üzere yatırım bedelini projenin işletme süresi içerisinde ürettiği mal veya hizmetin idare veya hizmetten yararlananlara satmak suretiyle tahsili,
  • sürenin sonunda işletmekte olduğu tesisleri bakımı yapılmış, eksiksiz ve işler durumda ilgili kamu kuruluşuna devretmesidir.

13/6/1994 tarih ve 21959 sayılı Resmi Gazete‘de yayımlanan 3996 sayılı Kanunun 3’üncü maddesinin (a) bendi ile bu kanunun uygulama usul ve esaslarının belirlendiği 5907 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 3’üncü maddesinin (b) bendinde de, Yap İşlet Devret modeli (İngilizce: Build Operate Transfer (BOT) şu şekilde tarif edilir; “İleri teknoloji veya yüksek maddi kaynak ihtiyacı duyulan projelerin gerçekleştirilmesinde kullanılmak üzere geliştirilen özel bir finansman modeli olup, elde edilecek kar dâhil yatırım bedelinin şirkete, şirketin işletme süresi içerisinde ürettiği mal veya hizmetin idare veya hizmetten yararlananlarca satın alınması suretiyle ödenmesidir.”

Sanayi ve Tekmoloji Bakanlığı Fırat Kalkınma Ajansı (FKA) tarafından hazırlanan “YAP İŞLET DEVRET MODELİNDE UYGULANAN USUL VE ESASLARIN KALKINMA AJANSLARI AÇISINDAN ANALİZİ” raporunda YİD modelinin amacını şu şekilde ifade eder; “1984’ten önce batı ülkelerinde uzun süreden beri ve fakat sınırlı şekilde uygulanan YİD modelinin Türkiye ve benzeri ülkelerde uygulanmaya başlanmasının önemli bir nedenini, kamunun finansman sıkıntısı yanında, devlet kontrolünde bulunan alanlarda yatırım yapmak isteyen girişimcilere belirli imtiyazların tanınması gerekliliği düşüncesi oluşturmuştur.”

4 Ağustos 2019 Pazar günü Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından açılışı gerçekleştirilen İstanbul İzmir Otoyolu Projesi ile birlikte köprü ve otoyol ücretleri tekrar gündeme geldi.

Yap İşlet Devret Modeli (YİD)’de Geri Dönüş (Amortisman) hesabı nasıl yapılıyor?

Yap İşlet Devret modeli ile hayata geçirilmiş bir otoyol veya köprü projesinde şöyle bir geri dönüş (amortisman) hesabı yapılıyor;

  • Fizibilite çalışmaları eşliğinde ortalama aylık araç geçiş sayısı belirleniyor.  
  • Bu araç sayısı 12 ay ile çarpılmak suretiyle öngörülen yıllık araç geçiş sayısı elde ediliyor. 
  • Bu projenin müteahhit firmayı ne kadar sürede amorti edeceği yani işletme süresi belirleniyor. Bu süre boyunca müteahhit firma projeyi işletiyor, işletme gelirleri kendisinin oluyor. 
  • Karı dahil Proje Tutarı bu araç sayısı ve yıla bölünmek suretiyle araç başı geçiş ücreti belirleniyor.
  • Eğer devlet araç geçiş garantisi vermişse, geçen araç sayısı ile planlanan arasındaki eksik miktar devlet tarafından müteahhide hazineden ödenir.

Araç Başı Geçiş Ücreti nasıl belirlenir?

Bir otoyol veya köprü projesi üzerinden örnek verecek olursak;

Proje Tutarı : 100 milyon Türk Lirası

Yıllık araç geçiş sayısı : 50 bin araç

Geri Dönüş Süresi : 20 yıl

Basit bir hesapla Araç Başı Geçiş Ücreti;

100.000.000 / (20×50.000) = 100 TL olur. 

Yıllık planlanan hasılat; 50.000 x 100 = 5 milyon liraya tekabül eder. 

Genelde bu rakam döviz (Amerikan Doları) üzerinden hesaplanır ve belirli dönemlerde kur üzerinden Türk Lirasına döner. 

Araç Geçiş Garantisi nedir?

Diyelim ki o yıl 30 bin araç geçti ve dolayısı ile 3 milyon lira gelir elde edildi. O zaman aradaki fark olan 2 milyon lirayı devlet, müteahhit firmaya hazineden öder. 

Araç Geçiş Garantisi dediğimiz budur. Ve bu sözleşme ile belirlenir ve uluslararası düzeyde tarafları bağlayıcı niteliktedir.

Yap İşlet Devret modeli ile hayata geçirilen kamu projelerinde;

  • Havalimanı için yolcu garantisi,
  • Hastane için hasta garantisi,
  • Otoyol ve Köprü için araç geçiş garantisi

şeklinde bu esas maliyet-gelir hesabı üzerinden hareket edilir.

Dolayısı ile Yap İşlet Devret Modeli (YİD) kamu projelerinde maliyet hesabı büyük önem arzeder. 

Not; Kamuoyunu bilgilendirme amaçlı hazırladığım bu makale ile ilgili görüş ve önerileriniz için lütfen benimle irtibata geçiniz.

Düzenleyen; İnş. Müh. Mithat GÜNEY, PMP

www.mithatguney.com

#mithatgüney / @mithatgny

Bu haber, www.insaport.com internet sayfasında da tarafımdan paylaşılmıştır.

Bu haber, www.turkinsa.org.tr internet sayfasında da tarafımdan paylaşılmıştır.

İstanbul İzmir Otoyolu Projesi tamamlandı!

Daha önce İstanbul ile İzmir arasında 8,5 saati bulan seyahat süresini 3,5 saate düşürecek olan İstanbul İzmir Otoyolu Projesi, tamamlanarak hizmete açıldı.

İstanbul İzmir Otoyolu Projesi hizmete açıldı

İstanbul İzmir Otoyolu Projesi çerçevesindeki 192 kilometrelik kesim, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından 4 Ağustos Pazar günü hizmete açıldı.

AA muhabirine açıklama yapan Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Cahit Turhan, İstanbul İzmir Otoyolu yapım çalışmalarının 2010 yılında başladığını hatırlattı. Bakan Turhan; “İstanbul İzmir Otoyolu Projesi, Marmara Bölgesi’ni Ege Bölgesi’ne, Batı Akdeniz ve Batı Anadolu Bölgesi’ne bağlayan önemli ulaşım akslarından biri olacak.” dedi.

İstanbul İzmir Otoyolu Projesi 426 kilometre

Turhan, projenin en büyük ayağını oluşturan Osmangazi Köprüsü’nün 2016’da hizmete alındığını ifade etti. Turhan, köprünün İstanbul-İzmir arasındaki mesafeyi 78 kilometre yani 1,5 saat kısalttığını vurguladı.

Bakan Turhan, 201 kilometresi ana gövde, 33 kilometresi de bağlantı yolu olmak üzere toplamda 234 kilometre yolun geçtiğimiz yıllarda hizmete açıldığını anlattı.

183 kilometresi ana gövde, 9 kilometresi de bağlantı yolu olmak üzere toplam 192 kilometrelik son kesim Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından 4 Ağustos Pazar günü hizmete açıldı.

İstanbul’dan İzmir’e 3,5 saatte ulaşma imkanı var

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Turhan, İstanbul-İzmir arasındaki mevcut devlet yolunun yaklaşık 515 kilometre olduğunu ve iki şehir arasının 8,5 saat sürdüğünü anımsattı.

Turhan; “Yeni yapılan 426 kilometrelik İstanbul İzmir Otoyolu ile İstanbul’dan İzmir’e normal şartlar altında 3,5 saatte ulaşma imkanı var. Bu da yol kullanıcılarına zaman ve akaryakıt tasarrufu sayesinde önemli bir ekonomik katkı sağlayacak. Ülkemizin özellikle sanayi mamulleri, tarım ürünleri gerek yurt içi gerekse yurt dışına bu güzergah sayesinde daha kolay nakledilecek.” şeklinde ifade etti.

İnşasında yaklaşık 5 bin kişi iş imkanı buldu

Turhan, otoyolun inşasında bugüne kadar yaklaşık 5 bin kişinin iş imkanı bulduğunu dile getirdi. Turhan, projenin bakım ve işletme hizmetlerinde de bin kişi kadar personelin istihdam edileceğini söyledi.

Projeye bugüne kadar 7 milyar dolar harcama yapıldığını ifade eden Turhan, projenin hem ulaşım hizmetine hem de istihdama, ekonomiye önemli katkı sağlayacağının altını çizdi.

Turhan, 2,5 milyar liranın da idare tarafından kamulaştırma işlemleri için harcandığını sözlerine ekledi.

İstanbul ile İzmir arası 3,5 saate düşüyor başlıklı haber, www.aa.com.tr internet sayfasında 01 Ağustos 2019 tarihinde yayımlanmıştır.

Düzenleyen; İnş. Müh. Mithat GÜNEY, PMP

www.mithatguney.com

#mithatgüney / @mithatgny

Bu haber, www.insaport.com internet sayfasında da tarafımdan paylaşılmıştır.

Bu haber, www.turkinsa.org.tr internet sayfasında da tarafımdan paylaşılmıştır.

1915 Çanakkale Köprüsü Ne Durumda?

1915 Çanakkale Köprüsü inşa çalışmaları tüm hızıyla sürüyor. Projenin son hali havadan görüntülendi.

1915 Çanakkale Köprüsü Projesi

1915 Çanakkale Köprüsü Projesi kapsamında kule temeli keson imalatı çalışmaları başladı.

Kule temellerinin oturacağı deniz tabanında zemin iyileştirmesi için çelik kazık çakımı devam ediyor. 2,5 m çapındaki toplam 357 adet çelik kazıkların; 192 adedi kuzey kulede, 165 adedi güney kulede bulunuyor. Her iki kule temeli yaklaşık 40 metre derinlikte deniz tabanında konumlandırılacak ve çelik kulelerin yüksekliği yaklaşık 318 metre olacak.

18 Mart 2017’de temeli atılan, Çanakkale Boğazı‘nın adeta inci gerdanlığı olacak olan 1915 Çanakkale Köprüsü, Gelibolu‘ya bağlı Sütlüce ile Lapseki ilçesinde yer alan Şekerkaya mevkii arasına yapılacak.

Malkara-Çanakkale Otoyolu Projesi

Kınalı-Tekirdağ-Çanakkale-Savaştepe Otoyolu Projesi kapsamındaki, 1915 Çanakkale Köprüsü ‘nü de içine alan, Malkara-Çanakkale Otoyolu etabı toplamda 101 kilometre uzunluğundadır.

Projenin ihalesi Karayolları Genel Müdürlüğünce için 26 Ocak 2017 tarihinde gerçekleştirilmiş, ihaleyi  16 yıl 2 ay 12 gün teklif ile Limak-Yapı Merkezi-SK-Daelim OGG almıştı.

Malkara-Çanakkale Otoyolu, İstanbul’u Çanakkale’ye ve devamında da Kuzey Ege’ye bağlayacak bir proje olup, bu proje sayesinde Türkiye ekonomisinin en gelişmiş bölgesi olan ve nüfusun önemli bir bölümünün yaşadığı Marmara ve Ege bölgesinin karayolu ulaşım projeleri ile entegrasyonu sağlanmış olacak.

İstanbul-Gebze-Orhangazi-Bursa-Balıkesir-İzmir Otoyolu

İnşası devam eden Gebze-Orhangazi-Bursa-Balıkesir-İzmir Otoyolunun tamamlanması ile Edirne-Kınalı-İstanbul-Ankara Otoyolu ve İzmir-Aydın Otoyolu ile birbiriyle entegre olmuş olacak.

1915 Çanakkale Köprüsü tamamlandığında, 2.023 metrelik orta açıklığıyla, dünyanın en büyük orta açıklıklı asma köprüsü ünvanının sahibi olacak. Her iki yandaki 770’er metrelik açıklıklar ile birlikte köprünün toplam uzunluğu 3.563 metre olacak. Buna 365 m ve 680 m yaklaşım viyadükleri de eklendiğinde toplam geçiş uzunluğu 4.608 metreyi bulacak.

Kamulaştırma çalışmalarının devam ettiği projede asma köprü ve otoyol güzergahı proje çalışmaları da bir taraftan devam ediyor.

1915 Çanakkale Köprüsü kule keson temellerinin 1. aşamasının imalatı çalışmalarına başlandı.

Proje başlangıcı olan Malkara kavşağı ile Koru arasındaki kesimlerde toprak işleri ve sanat yapıları çalışmalarına başlandı.

Lapseki Belediyesi

Lapseki Belediye Başkanı Eyüp Yılmaz, “Bu boğaz köprüsünün yapılmasıyla birlikte hem bölgemize hem Lapseki ilçemize hem ekonomik yönüyle hem sosyal ve kültürel yönüyle birçok katkısı var. Burada belki en önemli konulardan bir tanesi insanlar için artık zaman çok değerli. Burada gelip saatlerce gemi kuyruğunda bekliyorlar. Lapseki‘ye birçok yatırımcı gelip yatırım yapmak istiyor. Biz bunu görüyoruz. Şuanda gelip giden buraya yatırım yapmak isteyen insanlar var.

Buradaki araştırmalarını tamamlayıp, kısa zaman içerisinde yatırım değerlendirmelerini yapacaklarını düşünüyorum. Bizim bölgemizdeki kamulaştırmalarda sona ermek üzere. Kamulaştırmalar bir taraftan devam ediyor ama bu yol çalışmaları ve köprü çalışmaları da şu anda hızlı bir şekilde devam ediyor” dedi.

Kaynak ve ayrıntılı bilgi için; https://www.sabah.com.tr/fotohaber/yasam/1915-canakkale-koprusunde-calismalar-tam-gaz

Bittiğinde İstanbul ve İzmir’e Daha Erken Ulaşılacak

İstanbul İzmir Otoyolu projesi, Marmara ve Ege’yi birbirine bağlayacak.

İstanbul İzmir Otoyolu

AK Parti Bursa Milletvekili Mustafa Esgin, İstanbul İzmir Otoyolu projesinin Bursa-Susurluk etabı şantiyesini ziyaretinde; “projenin yüzde 50’si tamamlandı. 2019 Eylül veya Ekim ayında tamamlanacak projeyle birlikte Mustafakemalpaşa ve Karacabey ilçeleri tarımdan turizme her sektörde kalkınacak” dedi.

Mustafa Esgin, projenin detayları hakkında bilgi aldı

Milletvekili Mustafa Esgin, Karacabey Belediye Başkanı Ali Özkan ve AK Parti Karacabey İlçe Başkanı Ertem İşcan ile birlikte İstanbul İzmir Otoyolu projesi Bursa – Susurluk etabını inceledi. Ziyareti sırasında, Göçer İnşaat Bursa Susurluk arası Proje Müdürü İnşaat Mühendisi İlhan Zor’dan projenin detayları hakkında bilgi aldı.

Projenin %50’si tamamlandı

Bin beşyüz işçinin çalıştığı projenin yapımının hızla devam ettiği bilgisini alan Esgin, projeyle ilgili şunları söyledi: “AK Parti hükümetimizin gerçekleştirdiği önemli ulaşım projelerinden biri olan İstanbul – Bursa – İzmir Otoyolu projesi aynı zamanda dünyadaki 10 büyük projeden biri olarak dikkat çekiyor. Projenin Bursa-Susurluk etabının yüzde 50’si tamamlanmış durumda. 60 kilometrelik üst yapı çalışmasından 32 kilometrelik kısmı tamamlanmış durumda.”

İstanbul İzmir Otoyolu projesi ne zaman tamamlanacak

Projenin 2019 yılı Eylül veya Ekim ayında tamamlanmış olacağını ifade eden sayın Esgin; “Bu proje sona erdiğinde Mustafakemalpaşa ve Karacabey’den İstanbul’a ulaşım 1,5 saat, İzmir’e ulaşım 2 saatte gerçekleşmiş olacak.

İstanbul Bursa İzmir Otoyolu projesi tamamlandığında Mustafakemalpaşa ve Karacabey stratejik bir özelliğe sahip oluyor. Bölgemizin İstanbul ve İzmir’e entegrasyonu ile birlikte tarımsal kalkınmadan turizme, sanayiden pek çok sektör açısından bölge adeta çekim merkezi haline gelecek. Projenin Ankara sürecinin ve her aşamasını yakından takip ediyoruz. 2019 yılı Eylül veya Ekim ayında tamamlanması planlanan  proje ile halkımız otoyol konforu ile ulaşım sağlayacaklar” dedi.

Proje hakkında genel bilgi

Otoyolun, hizmete girdiğinde İstanbul ile İzmir arasındaki mevcut devlet yoluna göre mesafeyi 95 kilometre kısaltarak ortalama 8-10 saatlik ulaşım süresini 3-3,5 saate indirmesi bekleniyor.

Otoyolun tamamlanmasıyla İstanbul, Kocaeli, Yalova, Çanakkale, Balıkesir, İzmir ve Bursa gibi illerin birbiriyle daha yüksek seviyede ticari ve ekonomik ilişkiler kurmasına destek olması bekleniyor.

Kaynak; DHA

İtalya’da otoyol köprüsü çöktü.

İtalya’nın Cenova şehrinde A-10 otoyolu üstünde bulunan köprü çöktü. İtalyan medyasında yer alan haberlere göre olayda onlarca kişi hayatını kaybetti.
.

İtalya’nın Cenova şehrinde A-10 otoyolu üstünde bulunan köprü çöktü.

İtalyan polisinin olay yerinde olduğu bildirilirken, onlarca kişinin hayatını kaybettiği belirtiliyor.

.

Çok sayıda ölü ve yaralının olduğu belirtilirken olay yerine çok sayıda acil durum ekibi gönderildi.

.

Polcevera Viyadükü olarak da bilinen köprünün inşaatı 1962’de başladı ve 1968’de tamamlandı. Bin 100 metre uzunluğundaki yapının, şimdiye kadar Avrupa’da inşa edilen ilk kablolu beton köprü olduğu söyleniyor.

.

Ayrıntılar geliyor…

Kaynak; https://www.ahaber.com.tr/dunya/2018/08/14/italyada-kopru-coktu?paging=1

Kaynak; IHA

İzmit Körfez Geçiş Köprüsü’nün Açılışına 5 Ay Kaldı

Orhangazi-izmir otoyol projesinin en önemli bölümü olan İzmit Körfez Geçiş Köprüsü inşaatı tüm hızıyla sürüyor.

izmit-korfez-gecis-koprusu-nun-acilisina-5-ay-7821422_6448_m

Orhangazi-izmir otoyol projesinin en önemli bölümü olan İzmit Körfez Geçiş Köprüsü inşaatı tüm hızıyla sürüyor. Ana taşıyıcı kablonun döşenme işleminde sona yaklaşılırken Aralık ayı başında tabliyeler döşenmeye başlanacak. Toplam 433 kilometre uzunluğundaki projenin yüzde 50’lik kısmın tamamlandığı belirtildi.

İstanbul-İzmir arasının 3,5 saate inmesini sağlayacak dev projeyle, yılda 650 milyon dolarlık bir tasarruf sağlanması planlanıyor. Belirlenen geçiş ücreti ise 35 dolar artı kdv karşılığı Türk lirası.

ARALIK AYI BAŞINDA TABLİYELER DÖŞENMEYE BAŞLIYOR
İzmit körfez geçiş köprüsünde İki yakayı birleştirecek tabliyeleri taşıyacak olan ana kablo toplam 330 bin metre ince çelik kablodan oluştuğu belirtildi. Ana kablonun çekilme işleminin devam ettiği yüzde 75’lik kısmen tamamlandığı öğrenildi. Önümüzdeki ay sonunda kablonun döşenmesinin bitmesinin ardından tabliyeler birbiri ardına yerlerine kaldırılacak. Yüzer vinçlerle getirilecek olan tabliyeler yerine yerleştirilecek.

433 KİLOMETRELİK PROJENİN YÜZDE 50’Sİ TAMAMLANDI
Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından Yap-İşlet-Devret modeli ile ihale edilen Gebze-Orhangazi-İzmir ( İzmit Körfez Geçişi ve Bağlantı Yolları Dahil ) Otoyolu Projesi, 384 kilometre otoyol ve 49 kilometre bağlantı yolu olmak üzere 433 kilometreyi kapsıyor.

Yapım çalışmalarının devam ettiği Gebze-Gemlik kesiminde yüzde 89, Gebze-Orhangazi-Bursa kesiminde ise yüzde 81, Kemalpaşa Ayrımı-İzmir kesiminde yüzde 74 olmak üzere dev projenin tamamında yüzde 50’lik fiziksel gerçekleşme sağlandığı belirtildi.

Kaynak
http://www.sondakika.com/haber/haber-yeniden-izmit-korfez-gecis-koprusu-nun-acilisina-5-7821422/

Çanakkale Boğazı ’na Köprü Çalışması Başladı

Çanakkale Boğazı ’na yapılması planlanan köprü için Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından zemin etüdü çalışması başlatıldı.

canakkale-bogazina-kopru-calismasi-basladi-600x290
Çanakkale Boğazı

Çanakkale’nin Lapseki ilçesi Şekerkaya mevkisi ile Gelibolu ilçesi Sütlüce mevkisi arasında yapılacak köprünün tamamlandığında dünyanın en uzun asma köprülerinden biri olacağı bildirildi.

Çanakkale Köprüsü için zemin etüdü sondaj çalışmalarına başlandığını belirten AK Partili Lapseki Belediye Başkanı Eyüp Yılmaz, ‘Yetkililerden deniz seviyesinden 150-200 metre aşağıya inileceğini öğrendik. Şu an hem denizde, hem de karada zemin etüdü çalışması yapılıyor. Lapseki Şekerkaya ile Gelibolu Sütlüce arasına konulacak köprü ayakları için yapılan ilk çalışma şu an zemin etüdü. Köprünün yapılacağı boğazın genişliği 3 bin 600 metre, 800’er metre de kara tarafından içeriye girilecek. 3 bin 23 metre de asma bölümü olacak. Milletvekillerimiz konuyu yakından takip ediyor ve bizi bilgilendiriyorlar’ dedi.

Anadolu’dan Avrupa’ya karşılıklı geçişlerde zaman zaman günler süren araç yoğunluğu olduğuna dikkati çeken Başkan Yılmaz, ‘Vatandaşlarımız karşıya geçmek için saatlerce bekliyorlar. Köprü yapımıyla bu sorun ortadan kalkacak.

Belediye olarak yapılacak olan köprünün nüfus yoğunluğu için şimdiden ilçede önlemlerimizi alıyoruz.
Doğalgazı getirmek üzereyiz, içme suyu sorununu 30-40 yıl yetecek şekilde hallettik, kanalizasyon arıtması yapım aşamasında. Planlarımızı 30 yıl sonrasına göre yapıyoruz’ diye konuştu.

Kaynak: http://www.sermimar.net/canakkale-bogazina-kopru-calismasi-basladi.html